1-Balın Tarihi
2-Bal nasıl yapılır?
3-Balın faydarı
4-Balın rengi
5-Balın saklanması (depolanması)
Bal denilen bu harika doğal besin maddesinin, kimin ne zaman ve nasıl bulduğunu bilemiyoruz. Ama, arının yaklaşık 30 milyon yıldır var olduğunu, ve o günden beri aynı çalişkanlıkla bal yaptığını bilmekteyiz.
Bu mükemmel besin, insanlık tarihinden bu güne kadar çok itibari olmuşturki, dini kitablarda bile yer verilmiştir.
Yüce Rabbimiz Kuranı- Keriminde Rabbim bal arısına dağlarda ağaclarda ve hazırlanmış kovanlarda yuva yap sonra her çeşit bitkiden ye sonrada (bal yapman için) Rabbinin gösterdiği yollardan boyun eğerek yürü! diye öğretti. Onun karnında renkleri çeşit çeşit bir içecek çıkar ki, onda insanlar için şifa vardir.(Nahl Süresi 68-69)
Incil Matta 3,4 Yahyanın yediği çekirge ve yaban balıydı.
Bal, arılar tarafından çiceklerden ve meyve tomurcuklarından alınarak yutulan nektarın arıların bal midesi denilen organlarında intervaz enzimi sayesinde kimyasal değişime uğramasıyla oluşan ve kovandaki petek hücrelerine yerleştirilen insan sağlığına çok faydalı olan mucizevi bir besindir.
Bal, kovandaki hücrelere yerleştirilen ve üzeri arılar tarafından mumdan bir kapakla örtülen ve arılarca sağlanan özel havalandırma sistemi sayesinde bildiğimiz tad ve kıvama gelir.
Bir kovanda kraliçe arı, erkek arı ve işci arılar bulunur. Işci arılar kovandaki bütün işleri üstlenmişlerdir ve büyüdükleri hücreden çıktıkları andan itibaren gelişmeleri ile orantılı olarak kovan içindeki görevleri de değişir. Işci arılar yaşamları boyunca kovan içindeki her türlü işle ilgilenmiş olurlar. Ilk üç gün kovan temizleyicisi olarak geçer.
Kraliçe arı genel yapı ve dışgörünüş olarak diğer arılardan farklıdır.Örneğin işci arılarda kraliçeler gibi dişi olmalarına rağmen, yumurtalıkları gelişmemiştir, yani yumurtlayamazlar. Kraliçe arı ise ihtiyaca göre bir günde 3000 tane yumurta yumurtayabilme kapasitesine sahiptir. Kraliçe arının ömrü 6 yıl iken, işci arılar sadece 2 aya kadar yaşayabilirler.
Her arının çok fazla görevi olduğu arı kovanındaki tek istisna erkek arılardır. Erkek arılar ne kovanın savunmasına, ne temizliğine ne de besin toplamaya bir katkıda bulunurlar. Erkek arıların kovan içindeki tek fonksiyanları kraliçe arıyı döllemektir.
Kış mevsiminde kovana sadece dişi arılar bulunur. Çünkü erkek arılar kış gelmeden ya kovandan atılır yada dişi arılar tarafından öldürülür.
Arı kovanındaki hayatın her aşamasında bir düzen vardır. Larvaların bakımından, kovanın genel ihtiyaçlarının teminine kadar her görev hiç aksamadan yerine getirilir.
1. Kovan Temizliği: Arıların ve larvaların sağlığı açısından, kovan temizliği çok önemlidir. Arıların ilk üç günlük görevi kovan temizliğidir.
2. Bakıcı Arılar: Kovan temizliğinden sonra bir hafta boyunca larvaların bütün bakımıyla ilgilenirler. Işci olacak arıların ilk üç gün boyunca arı sütüyle, üç günden sonra bal-çicek tozu karışımıyla beslerler. Kraliçe olacak arıyı da ilk günden itibaren ARI SÜTÜYLE beslerler.
3. Petek Yapımı: 10 günden sonra işci arıların karnındaki balmumu bezleri gelişmeye başlar ve balmumunu yapacak hale gelirler. Işci arılar artık balmumuyla petek inşa etmeye başlarlar.
4. Bekci Arılar: Arılar petek üretimine 10 gün devam ederler. 10 günden sonra oluşumlarının 20. gününde tektar görev değiştirirler.. Bu defa kovan kapısında nöbet tutar, yabancı arıların veya başka hayvanların içeri girmesini engellerler. Arılar diş görünüş olarak birbirlerine çok benzerler. Bu benzerliğe rağmen kovana giren herhangi bir yabancı arıyı hemen tanır ve kovandan dışarı atar.
5. Nektar Ve Polen Toplayan Arılar: Arılar toplam 2 aylık ömürlerinin geri kalan bölümünde çicek poleni ve nektar toplayıcsı olurlar.
6. Bal üretimi çok büyük bir çaba gerektirir. Örnegin yarım kilo ham nektarı toplamak için 900.000 arının bir gün boyunca çalışması gerekir.Toplanan bu nektarın ise sadece bir kısmı bala çevrilir..
Bal en az 3000 seneden beri bir çok rahatsızlıgın tedavisinde kullanılmıstır.
Bal, gerek içinde barındırdığı vitaminler ve minerallerle, gerekse yapısal özellikler sebebiyle insanlar için tam bir şifa kaynağı olduğu bilimadamları tarafından tesbit edilmiştir.
Balın en önemli özelliklerinden biri, içinde bakteri barındırmamasıdır. Bal içinde bakteri barındırmamakla kalmaz aynı zamanda bir bakteri yok edicisidir.
1. Bal iyi bir koruyucudur, antibakteriyel özelliğinden dolayı içinde bir çok gıda bozulmaz
2. Bal limonla veya sütle içilirse, nezle için çok faydalıdır
3. Bal çocukların gelişmesine yardım eder
4. Bal akıl ve zekaya fevkalade kuvvet verir
5. Bal göğsü temizler
6. Bal vücuttaki mikrob üremesini önler
7. Bal kemiklerin kuvvetlenmesine yardımcı olur
8. Agrı ve sancıların giderilmesinde yardımcı olur
9. Gözleri güclendirmeye yardımcı olur
10. Çocuklara ballı süt içirilmesi kansızlıgı önler
Balın faydaları bir iki kere kullanma ile görülmez. Bal uzun süre kallanılmalıdır.
Bazılarına göre ölümden başka her derde deva bazılarına göre de bir çok hastalığa şifadır.
Balın rengi, kokusu, şeker dengesi ve tadındaki farklılık tamamen toplanan nektarlardan kaynaklanmaktadır. Balın rengi, renksiz durumdan koyu kırmızıya kadar değişebilir.
Hakiki bal nasıl anlaşılır?
1. Hakiki bal fazla yendiği zaman, genizde hafif yanma yapar.
2. Zeytinyagının donmasi gibi kavanozun alt kısımları donma yapar ise gerçek baldır.
3. Bal buzdolabında şekerleniyorsa hakiki baldır.
4. Çicek balı hızlı çam balı ise yavaş akar.
5. Hakiki bal kaşıkla alındığı zaman, kesintisiz gelir
6. Soğuk havada donmaz ise, bal hakiki değildir.
7. Balın şekerlenmesi durumunda ise, eski halini alması için ambalajı ile birlikte sıcak suya konulması yeterlidir.
Bal için en uygun ambalaj kabı, kapaklı cam kavanozdur.
Bal kapalı kutularda ve hava ile teması olmayacak şekilde kapalı cam kavanozlarda muhafaza edilmesi gerekir.
Ambalajlanmış ballar oda sıcaklığında depolanması gerekir.
Kristalize olmuş balın tekrar eski haline dönmesi için bal kabı 35-38°C sıcak su dolu bir kab içerisinde bekletilerek , balın çözülmesi sağlanır.
Erkek arıların kör, iğnesiz ve kendilerini doyuramadığını biliyormuydunuz?
Erkek arılar ne kovanın savunmasına, ne temizliğine ne de besin toplamaya bir katkıda bulunurlar. Erkek arıları kovan içindeki tek fonksiyonları kraliçe arıyı döllemektir. Kraliçe arının görevi ise sadece yumurta yapmak ( günde 3000 tane ) diğer bütün işleri kovandaki işci arılar üstlenmektedirler. İşci arılar kraliçe arı gibi dişidirler, fakat yumurtlama kabiliyetleri yoktur.
Bal üretimi çok büyük bir çaba gerektirir. Küçücük arıların binlerce çicekten binbir zahmetle toplayıp özümledikleri çicek özlerinin insanlara sunduğu bal ve bal ürünleri insan sağlığına ne kadar faydalı olduğu en az 3.000 yıldır bilinmektedir.